Ίση αξία. Ίσα δικαιώματα. Ίση φωνή.
Η ισότητα στον χώρο εργασίας δεν είναι μια ευγενική διακήρυξη. Είναι όρος δημοκρατίας, αξιοπρέπειας και πραγματικής ελευθερίας για κάθε εργαζόμενο και κάθε εργαζόμενη.
Η ισότητα κρίνεται στην πράξη
Ίση μεταχείριση σημαίνει ότι οι κανόνες δεν αλλάζουν ανάλογα με το πρόσωπο, τη θέση, το φύλο, την ηλικία, την καταγωγή, την οικογενειακή κατάσταση ή οποιοδήποτε άλλο προσωπικό χαρακτηριστικό. Σημαίνει ίση αμοιβή για εργασία ίσης αξίας, διαφανείς ευκαιρίες εξέλιξης, πρόσβαση στη γνώση και διαδικασίες που μπορούν να ελεγχθούν.
Η ανισότητα συχνά δεν εμφανίζεται με μία θεαματική πράξη. Κρύβεται στις καθημερινές αποφάσεις: ποιος ενημερώνεται, ποιος ακούγεται, ποιος προάγεται, ποιος φορτώνεται σταθερά το δυσκολότερο έργο, ποιος θεωρείται αυτονόητο ότι θα υποχωρήσει. Εκεί ακριβώς χρειάζεται συλλογικός έλεγχος.
Ο συνδικαλισμός δεν χωρίζει τα δικαιώματα
Το εργατικό κίνημα απέκτησε δύναμη όταν αρνήθηκε την ιδέα ότι ορισμένοι εργαζόμενοι αξίζουν λιγότερα. Η διεκδίκηση μισθού, ωραρίου και ασφάλειας δεν μπορεί να αποσυνδεθεί από τη μάχη ενάντια στις διακρίσεις. Όταν ένας εργαζόμενος αποκλείεται, αποδυναμώνεται ολόκληρη η συλλογική δύναμη.
«Η αρχή της κοινωνικής ισότητας είναι η μόνη ασφαλής εγγύηση της κοινωνικής προόδου.»
A. Philip Randolph
Ο A. Philip Randolph, συνδικαλιστής και ηγετική μορφή του κινήματος πολιτικών δικαιωμάτων, συνέδεσε την κοινωνική ισότητα με την ίδια την έννοια της προόδου. Η παρακαταθήκη αυτή παραμένει σύγχρονη: ένα σωματείο δεν μπορεί να είναι ισχυρό αν η ισότητα ισχύει μόνο για ορισμένους.
Η ισότητα συνεχίζεται και έξω από τη δουλειά
Η εργασιακή ανισότητα ακολουθεί τον άνθρωπο στο σπίτι. Ο χαμηλότερος μισθός γίνεται λιγότερη ασφάλεια για την οικογένεια. Η άνιση μεταχείριση γίνεται άγχος, απογοήτευση και αίσθηση ότι η καθημερινότητα ελέγχεται από αποφάσεις άλλων. Γι’ αυτό η ισότητα στην εργασία αφορά και την ποιότητα ζωής έξω από αυτή.
Διεκδικούμε έναν χώρο εργασίας στον οποίο κανείς δεν χρειάζεται να αποδείξει ότι αξίζει τα ίδια δικαιώματα. Η ισότητα δεν χαρίζεται. Κατοχυρώνεται με κανόνες, διαφάνεια, συμμετοχή και συλλογική παρουσία.
Η ισότητα είναι όρος ελευθερίας και προόδου
Η Διακήρυξη της Φιλαδέλφειας του Διεθνούς Οργανισμού Εργασίας διατύπωσε μια αρχή που παραμένει θεμελιώδης: όλοι οι άνθρωποι έχουν δικαίωμα να επιδιώκουν την υλική τους ευημερία και την πνευματική τους ανάπτυξη μέσα σε συνθήκες ελευθερίας, αξιοπρέπειας, οικονομικής ασφάλειας και ίσων ευκαιριών. Η ισότητα, επομένως, δεν είναι μόνο απουσία διάκρισης. Είναι η πραγματική δυνατότητα να προχωράς χωρίς να σε περιορίζει η καταγωγή, το φύλο, η ηλικία, η θέση ή η οικονομική σου δύναμη.
«Η εργασία δεν είναι εμπόρευμα.»
Διακήρυξη της Φιλαδέλφειας, ΔΟΕ
Αυτή η φράση βάζει ένα σαφές όριο: ο εργαζόμενος δεν είναι κόστος σε έναν πίνακα ούτε αναλώσιμη μονάδα παραγωγής. Είναι άνθρωπος με δικαιώματα, ανάγκες, οικογένεια, χρόνο και φωνή. Η οικονομία οφείλει να υπηρετεί την ανθρώπινη ζωή και όχι να απαιτεί από την ανθρώπινη ζωή να υποτάσσεται σε αυτή.
Ιστορική αναφορά: A. Philip Randolph και το εργατικό κίνημα.